Ana sayfa » Faiz Nasıl Hesaplanır? Faiz Nedir?

Faiz Nasıl Hesaplanır? Faiz Nedir?

faiz nasıl hesaplanır (1)

Faiz ve Paranın Zaman Değeri

Sermayenin ödünç verilmesinin veya kullanılmasının karşılığına faiz denir. Peki Faiz Nasıl Hesaplanır? Faiz sayesinde birikim sahibi, yatırımcıların kendi fonlarını kullanarak yapmış olduğu yatırımlardan elde ettiği gelirden pay veya ücret alır. Mühendisler ve yatırım projelerinin değerlendirilmesi açısından esas alınacak faiz oranları piyasada geçerli olan veya devlet tarafından belirlenen faiz oranlarından farklıdır.

Yatırım projelerinde esas alınacak faiz oranları aşağıdaki durumlara göre dikkate almak durumundadır. Bunlar;

  • Enflasyonist gelişmelerin ortaya çıkaracağı parasal kayıplar veya zararlar
  • Yatırımdaki risk olasılıkları veya risk değerlendirmeleri
  • Karar vericinin beklediği veya planladığı karlılığı
  • Alternatif yatırım olanaklarının karlılığını
  • Piyasada geçerli olan faiz oranları veya global faiz oranları
  • Karar vericinin yatırım konusundaki öngörüleri veya düşünceleri

Faiz Nasıl Hesaplanır?

Faiz hesaplaması, ödünç verilen veya alınan belirli bir miktar paranın ileriki bir tarihte kaç paraya eşdeğer olacağının belirlenmesi işlemidir. Her birim para karşılığındaki faiz miktarına, faiz oranı denir ve yüzdesel olarak kullanılmalıdır. Faiz hesaplanırken iki yöntem vardır. Bunlar;

  1. Basit Faiz
  2. Bileşik Faiz

Basit Faiz Nedir? Basit Faiz Nasıl Hesaplanır?

Bu basit faiz sadece başlangıçtaki paraya faiz uygulanmasıdır. Buna göre toplam faiz miktarı formülü aşağıdadır. Bu yüzden formül;

I = P . i . N

Paranın dönem sonundaki değeri ise farklıdır. Bu sebeple formül;

F = P + I = P + P . i . N

Örnek Problem:

Yıllık %20 faiz oranı veya 5 yıllığına ödünç verilen 5000 TL’lik borcun geriye kaç para olarak ödeneceğini basit faiz yöntemi ile bulunuz. Sorudaki faiz nasıl hesaplanır?

F = P + I = P + P . i . N Formülüne göre;

F= 5000 + 5000 . 0,20 . 5 = F = 10.000

Bileşik Faiz Nedir? Nasıl Hesaplanır?

Faizdeki paranın her dönem sonunda getirdiği faiz tutarı yatırımcıya ödememek gerekir. Aynı zamanda elde edilen faiz tutarının yatırılan paraya (anaparaya) eklenir. Aynı şekilde faiz döneminde yeni anapara tutarı olarak aktarmak gerekir. Bu gibi durumlardaki faiz hesaplarında kullanmak gerekir. Bileşik faiz ilkesine göre bugün yatırılan P kadar anaparanın N faiz dönemi sonundaki değeri aşağıdaki formülle hesaplamak gerekir. Buna göre formül;

F= P*(1+i)N

Örnek Problem:

Yıllık %16 faiz oranı ile bankaya yatırılan 10000 TL’nin 4 yıl sonunda sağlayacağı toplam faiz gelirini basit faiz veya bileşik faiz yöntemine göre ayrı ayrı hesaplayınız.

A) Basit faiz yöntemine göre faiz miktarı ve paranın 4 yıl sonraki değeri şu şekildedir. Buna göre Çözüm;

Ia = P . i . N = 10000 . 0,16 . 4 = 6400
Fa = P + Ia = 10000 + 6400 = 16400

B Şıkkı Çözüm Tablosu

B) Bileşik faiz yönteminde 4 yıl sonunda elde edilen faiz geliri aynı dönemde basit faiz yöntemiyle elde edilen
faiz gelirinden yüksek olmaktadır. Bu yüzden bileşik faiz kullanmak daha kazançlıdır.

Nominal Faiz Oranı Nedir?

Bankacılık işlemlerinde, faiz oranları genellikle yıllık olarak verilmektedir. Bankalar tarafından yıllık olarak ifade edilen faiz oranlarına nominal faiz oranları veya yıllık nominal faiz oranları denir. Bu sebeple yıllık nominal faiz oranları hesabıyla her faiz dönemi için uygulayacak faiz oranıdır.

Efektif (Etkin) Faiz Oranı Nedir? Efektif Faiz Nasıl Hesaplanır?

  • Bankacılık işlemlerinde faiz döneminin uzunluğu 6 ay, 3 ay veya 1 ay olabilmektedir.
  • Eğer faiz döneminin uzunluğu 3 ay olarak belirlendiyse, i yıllık nominal faiz oranıyla bankaya yatırılan para, 3 ayın sonunda I kadar faizi getirecek ve buna göre ana para ile kazanılan bu faiz tutarı bir sonraki 3 aylık faiz dönemine yeni ana para tutarı olarak aktarılacaktır.
  • Bu yüzden üçer aylık birleştirmeler esas alınarak 1 yıl sonunda ortaya çıkacak faiz oranı yıllık nominal faiz oranından farklıdır.

Efektif faiz oranı hesabı için formül aşağıdadır. Bu sebeple Formül:

ie = (1 + in / m )m – 1

  • in= Yıllık nominal faiz oranı veya yüzdesi
  • m = Yıl içerisindeki katlanma sayısı
  • ie= Yıllık efektif faiz oranı

Örnek Problem 1:

3 er aylık vadeler veya yıllık nominal %16 faiz oranı ile bankaya yatırılan 5000 TL’nin 1 yıl sonundaki değerini ve aynı zamanda efektif faiz oranını hesaplayınız.

m = 12/3 = 4 veya 3 aylık faiz oranı : %16/4 = %4

Birinci 3 ay sonunda : 5000 + 5000 . 0,04 = 5200
İkinci 3 ay sonunda : 5200 + 5200 . 0,04 = 5408
Üçüncü 3 ay sonunda : 5408 + 5408 . 0,04 = 5624,32
Dördüncü 3 ay sonunda : 5624,32 + 5624,32 . 0,04 = 5849,29

  • Yatırılan paranın bir yıl sonundaki değeri bileşik faiz yöntemi kullanılarak da aşağıdaki gibi hesaplar. Buna göre:
    • F4 = P + (1+i)N = 5000 . (1 + 0,04)4= 5849,29
  • Efektif faiz oranı ise şu şekildedir. Bu nedenle sonuç aşağıdaki gibidir. Sonuç;
    • ie = (1 + in / m )m – 1 = (1 + 0,16 / 4 )4 1 = 0,16985 = %16.985

Faiz Nedir? Faiz analizi nedir? gibi sorulara ve çok daha fazlasına Finans veya Gündem kategorisindeki yazılarımızdan ulaşabilirsin.

Faiz Nasıl Hesaplanır? ve Kredi Faiz Oranları hakkında daha fazla güncel yazılara ulaşmak amacıyla bizi  LinkedIn  Twitter  ve  Instagram  adresinden takip edebilirsiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir